Benzer marka başvurusuna itiraz: kim, ne zaman, nasıl
Markana benzeyen bir başvuru Resmi Marka Bülteni'nde yayımlandıysa, yayım tarihinden itibaren 2 ay içinde EPATS üzerinden gerekçeli ve ücretli bir itiraz yapabilirsin (SMK m.18). TÜRKPATENT benzerlik itirazını senin yerine yapmaz. Süre hak düşürücüdür: gerekçe ve ücret de aynı 2 ay içinde tamamlanmalıdır.
Kurgusal örnek. Bu rehberde Ayşe'nin tescilli sabun markası "Ferahnar" ile bültende yayımlanan "Feranar Doğal" başvurusu üzerinden ilerliyoruz. İki marka da kurgusaldır.
Önce son günü bul
İtiraz süresi, başvurunun bültende yayımlandığı gün başlar ve 2 ay sonra biter (SMK m.18/1). 14 Mart'ta yayımlanan bir başvuruda son gün 14 Mayıs'tır. Süre geçtikten sonra yayıma itiraz yapılamaz. Bültenin ne olduğunu Marka bülteni nedir? yazısında, yayımlanan sayıları bülten arşivinde bulursun.
Nomist'te her markanın sayfasında durumu yazar: "Yayında, itiraz süresi açık" ya da "Yayımlandı, itiraz süresi doldu". Süre açıksa son gün de görünür. İzlediğin markaya benzer bir başvuru bulunduğunda gelen bildirimde de itiraz son günü yazar.
Başvuruyu bul, son gününe bak →
İtiraz edebilir misin?
İtirazı "ilgili kişiler" yapar (SMK m.18/1): başvurunun tescilinden hukuki durumu etkilenecek olanlar. En sık görülen durum, önceki tarihli bir markanın ya da başvurunun sahibi olmandır.
İtirazın bir dayanağı olmalı. Dayanaklar kanunda sayılıdır:
| Dayanak | Kısaca | Madde |
|---|---|---|
| Karıştırılma ihtimali | Önceki tarihli tescilli ya da başvurusu yapılmış markan var; işaretler aynı ya da benzer, mal ve hizmetler aynı ya da benzer. En sık kullanılan dayanak | SMK m.6/1 |
| Vekil ya da temsilcinin başvurusu | Bayin, acenten ya da temsilcin, iznin ve haklı bir sebebi olmadan markanı kendi adına tescil ettirmek için başvurdu | SMK m.6/2 |
| Önceki kullanım | Tescilsiz bir markada ya da ticaret unvanında başvurudan önce hak elde ettin. Yalnız kullanmış olmak yetmez; işaretin bilinir hâle gelmiş olması aranır | SMK m.6/3 |
| Tanınmış marka | Markan Türkiye'de tescilli olmasa da ilgili kesimde tanınıyor; aynı ya da benzer mal ve hizmetler için | SMK m.6/4 |
| Tanınmışlık düzeyine ulaşmış marka | Tescilli ya da başvurusu yapılmış markan Türkiye'de tanınmışlık düzeyine ulaştı; başvuru farklı mal ve hizmetlerde olsa bile haksız yarar sağlayabilir, itibarına ya da ayırt ediciliğine zarar verebilir | SMK m.6/5 |
| Ad, unvan, telif | Başvuru senin adını, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkına konu bir eserini ya da başka bir fikri mülkiyet hakkını (örneğin tescilli tasarımını) içeriyor | SMK m.6/6 |
| Yenilenmemiş marka | Koruma süresi dolan markanla aynı ya da benzer, aynı ya da benzer mal ve hizmetleri kapsayan bir başvuru yapıldı: ortak ve garanti markasında sürenin bitiminden sonraki 3 yıl, diğer markalarda 2 yıl içinde (ikincisinde markanın bu 2 yılda kullanılmış olması şartıyla) | SMK m.6/7, m.6/8 |
| Kötü niyet | Başvuru kötü niyetle yapıldı | SMK m.6/9 |
| Mutlak ret sebepleri | Başvuru zaten tescil edilemeyecek nitelikte (örneğin ayırt edici değil ya da tanımlayıcı) | SMK m.5/1 |
Karıştırılma ihtimali nasıl değerlendirilir? Üç şeye bakılır:
- İşaretler. Görsel, işitsel ve kavramsal benzerlik. Karşılaştırma baskın ve ayırt edici unsurlar üzerinden yapılır; "Doğal", "Kozmetik" gibi tanımlayıcı ekler dikkate alınmaz.
- Mal ve hizmetler. Aynı sınıfta olmak benzerlik için tek başına yetmez; farklı sınıfta olmak da benzerliği tek başına ortadan kaldırmaz (SMK m.11/4). Malların niteliğine, kullanım amacına, satış kanalına ve hitap ettiği tüketiciye bakılır.
- Tüketicinin dikkati. Ucuz ve günlük ürünlerde tüketici daha az dikkat eder, karıştırılma ihtimali artar. Pahalı ya da uzmanlık isteyen ürünlerde azalır.
Benzerlik tek başına itirazın kabul edileceği anlamına gelmez; karar TÜRKPATENT'indir.
İlgili kişi değilsen itiraz edemezsin, ama başvurunun mutlak ret sebepleri nedeniyle tescil edilemeyeceğini düşünüyorsan yazılı ve gerekçeli görüş bildirebilirsin. Bu görüş seni işlemin tarafı yapmaz ve benzer önceki marka gerekçesiyle (m.5/1-ç) verilemez (SMK m.17).
EPATS'ta itiraz
İtiraz EPATS üzerinden yapılır. Hazırlaman gerekenler:
- Gerekçe. Dayandığın maddeyi ve fıkrayı açıkça yaz (örneğin "SMK m.6/1") ve hangi markana dayandığını belirt. Gerekçe 2 aylık süre içinde sunulmazsa itiraz yapılmamış sayılır (SMK m.18/2).
- Ücret. Yayıma itiraz ücreti 1.150 TL'dir (2026 tarifesi, kod 02.01.17). Ücret de 2 aylık süre içinde ödenmelidir (SMK m.18/2). Tüm resmi ücretler →
- Deliller. Delillerini numaralı bir listeyle sun; her delilin neyi gösterdiğini yaz. Yabancı dildeki belgeler için tercüme gerekir (Yön. m.30). Markanı kullandığını gösteren belgeleri itirazla birlikte baştan sunabilirsin (Yön. m.29).
Bu rehberde itiraz ekranlarının görüntüsü yok. Ekran adımlarını TÜRKPATENT'in "Marka Yayıma İtiraz İşlemi Nasıl Yapılır?" videosundan izleyebilirsin: EPATS işlem videoları ↗.
Sonra ne olur?
| Aşama | Süre | Ne olur |
|---|---|---|
| Karşı görüş | 1 ay | İtirazın başvuru sahibine bildirilir; görüşünü sunabilir. Kurum iki taraftan da ek bilgi ve belge isteyebilir (SMK m.19/1; Yön. m.28) |
| Kullanım ispatı | 1 ay | Yalnız m.6/1 itirazında. Dayandığın marka, itiraz ettiğin başvurunun başvuru (varsa rüçhan) tarihinde en az 5 yıldır tescilliyse başvuru sahibi, markanı dayandığın mal ve hizmetlerde Türkiye'de ciddi biçimde kullandığını ya da kullanmamanın haklı bir sebebi olduğunu ispatlamanı isteyebilir. İspatlayamazsan ve başka bir dayanağın yoksa itiraz reddedilir (SMK m.19/2; Yön. m.29) |
| Uzlaşma | Davete 1 ay içinde cevap | Kurum tarafları uzlaşmaya davet edebilir. İki taraf da kabul eder ve arabulucuya başvuracağını Kuruma birlikte bildirirse inceleme 3 ay ertelenir (birlikte istenirse 3 ay daha). Arabuluculuk tutanağı, sürecin bitiminden itibaren 1 ay içinde Kuruma verilmezse inceleme kaldığı yerden devam eder (SMK m.19/4; Yön. m.32) |
| Karar | Değişken | Başvuru tümüyle ya da bir kısım mal ve hizmet için reddedilir ya da itirazın reddedilir (SMK m.19/3) |
| Karara itiraz | Kararın bildiriminden itibaren 2 ay | Karardan zarar gören taraf itiraz edebilir; Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) inceler. Ücret 2.720 TL (2026 tarifesi, kod 05.01.01; SMK m.20, m.21) |
| Dava | YİDK kararının bildiriminden itibaren 2 ay | Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi (SMK m.156/2) |
İtirazını karar verilene kadar geri çekebilirsin (Yön. m.33).
Kullanım ispatı istenebilecek durumdaysan fatura, ambalaj, katalog ve reklam gibi belgeleri şimdiden topla. İspat, itiraz ettiğin başvurunun başvuru (varsa rüçhan) tarihinden önceki 5 yılı kapsar.
Başvuru sahibinin tarafını Markana itiraz geldi yazısında anlattık.
Ferahnar örneği
Ayşe'nin "Ferahnar" markası 3 ve 35. sınıflarda tescilli. Bir bültende "Feranar Doğal" başvurusu yayımlanıyor.
| Soru | Ayşe'nin durumu |
|---|---|
| Yayım tarihi | 14 Mart |
| İtiraz son günü | 14 Mayıs |
| Dayanak | SMK m.6/1 (karıştırılma ihtimali) |
| İşaretler | "Ferahnar" ile "Feranar" tek harfle ayrılıyor; yazılışı ve okunuşu yakın. "Doğal" tanımlayıcı olduğundan karşılaştırmada dikkate alınmaz |
| Mal ve hizmetler | Ferahnar'ın tescilinde "sabunlar" var; başvuruda "sabunlar, şampuanlar" |
| Tüketici | Günlük, ucuz ürün; dikkat düzeyi düşük |
| Ücret | 1.150 TL |
| Kullanım ispatı | "Feranar Doğal"ın başvuru tarihinde "Ferahnar" 5 yıldır tescilli değil; karşı taraf isteyemez |
İtirazdan sonra karşı tarafa 1 ay görüş süresi verilir. Kararı TÜRKPATENT verir; karar Ayşe'nin aleyhine çıkarsa 2 ay içinde YİDK'ye itiraz edebilir.
Marka vekili ne zaman?
İtirazı kendin yapabilirsin. Yurt dışında yerleşiksen vekil zorunludur; vekilsiz yapılan işlem yapılmamış sayılır (SMK m.160/3). Dayanak seçimi, kullanım ispatı ve 2 aylık süre kapandıktan sonra kalan yollar karmaşık konulardır; bu adımlarda bir marka vekiline danışabilirsin.
Zamanında görmek
Benzer başvuruyu yayımdan sonra fark edersen süre işlemeye başlamış olur. Nomist her yeni bülteni tarar; izlediğin markaya benzer bir başvuru bulursa e-posta ve bildirimle haber verir, itiraz son gününü yazar. Ücretsiz planda 1 marka izlenir; eşleşen markaların adları Pro'da açılır.
Kaynaklar
- 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK) ↗: m.5, m.6, m.11, m.17–21, m.156, m.160
- SMK'nın Uygulanmasına Dair Yönetmelik (Yön.) ↗: m.28–33
- TÜRKPATENT marka işlem ücretleri ↗ ve YİDK işlem ücretleri ↗ (2026 tarifesi)